Περίσφιξη κήλης

Τι είναι η περίσφιξη κήλης;

Η περίσφιξη κήλης είναι μια σοβαρή επιπλοκή που μπορεί να εμφανιστεί σε κάθε είδος κήλης του κοιλιακού τοιχώματος. Συμβαίνει όταν ένα τμήμα του εντέρου ή του λιπώδους ιστού παγιδεύεται μέσα στο χάσμα της κήλης και η αιμάτωσή του παραβλάπτεται ή διακόπτεται. Η απουσία επαρκούς αιματικής ροής οδηγεί σταδιακά σε ισχαιμία και νέκρωση του περισφιχθέντος σπλάγχνου, προκαλώντας έντονο πόνο και σημαντική φλεγμονή.

Η περίσφιξη αποτελεί επείγον χειρουργικό περιστατικό, καθώς μέσα σε λίγες ώρες μπορεί να προκληθεί περιτονίτιδα ή σήψη. Αφορά κυρίως παραμελημένες ή παλαιές κήλες, που δεν έχουν αντιμετωπιστεί έγκαιρα, ωστόσο μπορεί να εμφανιστεί αιφνίδια ακόμη και σε μικρές κήλες που μέχρι τότε δεν προκαλούσαν καμία ενόχληση.

Οι πιο συχνές μορφές όπου παρατηρείται είναι η βουβωνοκήλη, η μηροκήλη, η ομφαλοκήλη και οι μετεγχειρητικές κήλες. Η αναγνώριση της περίσφιξης και η άμεση ιατρική παρέμβαση είναι ζωτικής σημασίας για την αποφυγή απειλητικών για τη ζωή επιπλοκών.

Πώς προκαλείται η περίσφιξη;

Η κήλη δημιουργείται όταν ένα όργανο ή ιστός προβάλλει μέσα από ένα αδύναμο σημείο του κοιλιακού τοιχώματος. Όταν το περιεχόμενο της κήλης παγιδευτεί εκτός του κοιλιακού τοιχώματος και δεν μπορεί να επανέλθει στην κοιλιά, μιλάμε για μη ανατάξιμη κήλη. Εάν η πίεση συνεχίσει να αυξάνεται, τα αγγεία που τροφοδοτούν το παγιδευμένο τμήμα συμπιέζονται, με αποτέλεσμα τη διακοπή της κυκλοφορίας του αίματος και την εμφάνιση περίσφιξης.

Οι παράγοντες που μπορούν να οδηγήσουν σε περίσφιξη περιλαμβάνουν:

• Παρατεταμένη αύξηση της ενδοκοιλιακής πίεσης, λόγω χρόνιου βήχα, δυσκοιλιότητας ή άρσης βάρους.
• Εγκυμοσύνη, που αυξάνει την πίεση στην κοιλιακή χώρα.
• Παχυσαρκία, που επιβαρύνει το κοιλιακό τοίχωμα.
• Μετεγχειρητικές ουλές, που μπορεί να αποτελέσουν αδύναμο σημείο και να δημιουργήσουν χώρο για την πρόπτωση ιστών.

Η διακοπή της αιματικής ροής αποτελεί το κρίσιμο σημείο της παθολογίας της περίσφιξης. Αν δεν αποκατασταθεί άμεσα, προκαλείται ισχαιμική νέκρωση και διάτρηση του εντέρου, επιδεινώνοντας ραγδαία την κατάσταση του ασθενούς.

Περίσφιξη κήλης: Συμπτώματα

Η περίσφιξη εμφανίζεται συνήθως αιφνίδια και τα συμπτώματα είναι χαρακτηριστικά. Το πρώτο και πιο έντονο σημάδι είναι ο οξύς, συνεχής πόνος στην περιοχή της κήλης. Ο πόνος δεν υποχωρεί με την κατάκλιση ή την ήπια πίεση, όπως συμβαίνει στις ανατάξιμες κήλες.

Άλλα συχνά συμπτώματα είναι:

• Ορατό πρήξιμο στην περιοχή της κήλης, το οποίο είναι σκληρό, ευαίσθητο και μη ανατάξιμο.
• Αλλαγή στο χρώμα του δέρματος πάνω από το σημείο (ερυθρότητα, μελάνιασμα).
• Ναυτία, έμετος και κοιλιακή διάταση, λόγω απόφραξης του εντέρου.
• Αδυναμία αφόδευσης και αποβολής αερίων.
• Πυρετός, ταχυκαρδία και έντονη αδυναμία, που δείχνουν ότι η φλεγμονώδης διαδικασία έχει προχωρήσει.

Σε περιπτώσεις πλήρους περίσφιξης, η εικόνα επιδεινώνεται ταχύτατα και ο ασθενής μπορεί να εμφανίσει σημεία σοκ. Κάθε ώρα καθυστέρησης αυξάνει τον κίνδυνο μόνιμης βλάβης των ιστών και επιπλοκών ή ακόμη και θανάτου.

Γιατί είναι επικίνδυνη;

Η περίσφιξη είναι επικίνδυνη γιατί οδηγεί σε διακοπή της αιματικής κυκλοφορίας προς το παγιδευμένο όργανο. Η απουσία οξυγόνου προκαλεί ταχεία φλεγμονή, οίδημα και νέκρωση. Όταν το έντερο νεκρωθεί και διαρραγεί, τα βακτήρια που φυσιολογικά περιέχει διαρρέουν στην κοιλιακή κοιλότητα, προκαλώντας περιτονίτιδα – μια κατάσταση που μπορεί να αποβεί θανατηφόρα αν δεν αντιμετωπιστεί επειγόντως.

Επιπλέον, η περίσφιξη μπορεί να οδηγήσει σε:

• Απόφραξη του εντέρου, με έντονο πόνο και εμετούς.
• Αφυδάτωση και ηλεκτρολυτικές διαταραχές.
• Σήψη, δηλαδή γενικευμένη λοίμωξη του οργανισμού.
• Αναπνευστική και κυκλοφορική αστάθεια, ιδιαίτερα σε ηλικιωμένους ή ασθενείς με υποκείμενα νοσήματα.

Η έγκαιρη αναγνώριση των συμπτωμάτων και η άμεση μεταφορά στο νοσοκομείο είναι κρίσιμες για την επιβίωση και τη διατήρηση της λειτουργίας του εντέρου.

Περίσφιξη κήλης: Διάγνωση

Η διάγνωση της περίσφιξης βασίζεται αρχικά στην κλινική αξιολόγηση από εξειδικευμένο χειρουργό. Ο επαναλαμβανόμενος ή έντονος πόνος στην περιοχή μιας γνωστής κήλης, η αδυναμία ανάταξης και τα γαστρεντερικά συμπτώματα θέτουν την υποψία της περίσφιξης. Η κλινική εξέταση αποκαλύπτει σκληρή, ευαίσθητη, διογκωμένη περιοχή χωρίς δυνατότητα επαναφοράς του περιεχομένου στην κοιλιά.

Για την επιβεβαίωση της διάγνωσης, ο γιατρός μπορεί να ζητήσει:

• Υπερηχογράφημα, που δείχνει τη ροή αίματος στα αγγεία και την ύπαρξη παγιδευμένου εντέρου.
• Αξονική τομογραφία (CT), η οποία είναι η πιο ακριβής εξέταση για την εκτίμηση του βαθμού ισχαιμίας και της έκτασης της βλάβης.
• Αιματολογικές εξετάσεις, όπου συχνά παρατηρείται αυξημένος αριθμός λευκών αιμοσφαιρίων και αυξημένοι δείκτες φλεγμονής.

Αντιμετώπιση και Είδη χειρουργικών τεχνικών

Η θεραπεία της περίσφιξης κήλης είναι μόνο χειρουργική και πρέπει να πραγματοποιηθεί άμεσα. Στόχος είναι η απελευθέρωση του παγιδευμένου ιστού, η αποκατάσταση της αιμάτωσης και η ενίσχυση του κοιλιακού τοιχώματος.

Υπάρχουν δύο βασικές χειρουργικές προσεγγίσεις:

1. Ανοικτή χειρουργική επέμβαση: Προτιμάται σε επείγοντα περιστατικά ή όταν υπάρχει υποψία νέκρωσης ενδοκοιλιακού σπλάγχνου. Ο χειρουργός πραγματοποιεί τομή πάνω από την κήλη, εξετάζει το περιεχόμενο και, αν χρειαστεί, αφαιρεί το νεκρωμένο τμήμα του εντέρου. Η αποκατάσταση ολοκληρώνεται με τη χρήση πλέγματος ή με ράμματα, ανάλογα με την περίπτωση.
2. Λαπαροσκοπική ή ρομποτική αποκατάσταση: Εφαρμόζεται σε επιλεγμένες περιπτώσεις όπου η κατάσταση είναι σταθερή. Μέσω μικρών τομών, ο χειρουργός εισάγει κάμερα και ειδικά εργαλεία εντός της κοιλιάς, επιτυγχάνοντας ακριβή αποκατάσταση της ανατομίας με ελάχιστο τραυματισμό. Τα πλεονεκτήματα περιλαμβάνουν μικρότερη απώλεια αίματος, λιγότερο μετεγχειρητικό πόνο, μικρότερη παραμονή στο νοσοκομείο και ταχύτερη επάνοδο στην καθημερινότητα.

Η επιλογή της μεθόδου εξαρτάται από την κλινική εικόνα, τη γενική κατάσταση του ασθενούς και τη χειρουργική εμπειρία της ομάδας. Σε κάθε περίπτωση, η έγκαιρη επέμβαση αυξάνει θεαματικά την επιτυχία και μειώνει τον κίνδυνο επιπλοκών.

Περίσφιξη κήλης: Ανάρρωση και πρόληψη

Μετά την επέμβαση, ο ασθενής παραμένει στο νοσοκομείο για παρακολούθηση και σταδιακή επάνοδο. Η διάρκεια της νοσηλείας εξαρτάται από τη σοβαρότητα της περίσφιξης και από το αν απαιτήθηκε εκτομή εντέρου. Κατά τη μετεγχειρητική περίοδο:

• Ο ασθενής ενθαρρύνεται να κινητοποιείται νωρίς, ώστε να προληφθούν επιπλοκές όπως η φλεβική θρόμβωση.
• Η διατροφή ξεκινά με υγρά και προχωρά σταδιακά σε στερεά τρόφιμα, ανάλογα με την πορεία του εντέρου.
• Η φαρμακευτική αγωγή περιλαμβάνει αναλγητικά και, αν χρειαστεί, αντιβιοτικά.
• Το τραύμα πρέπει να διατηρείται καθαρό, σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού.

Η πλήρης ανάρρωση μπορεί να διαρκέσει από μερικές εβδομάδες έως λίγους μήνες, ανάλογα με την περίπτωση. Μετά την επούλωση, ο ασθενής μπορεί να επιστρέψει στις δραστηριότητές του, αποφεύγοντας ωστόσο την άρση βάρους και έντονη καταπόνηση για εύλογο χρονικό διάστημα.

Για την πρόληψη της περίσφιξης, συνιστάται:

• Η έγκαιρη χειρουργική αποκατάσταση οποιασδήποτε κήλης, ακόμη και αν είναι μικρή ή ασυμπτωματική.
• Η διατήρηση φυσιολογικού σωματικού βάρους.
• Η αντιμετώπιση της δυσκοιλιότητας και του χρόνιου βήχα.
• Η αποφυγή του καπνίσματος, που επηρεάζει την επούλωση και αυξάνει τον κίνδυνο υποτροπής.

Ο Γενικός Χειρουργός – Στρατιωτικός Ιατρός Δρ. Ιωάννης Δοντάς διαθέτει πολυετή εμπειρία στην αντιμετώπιση των παθήσεων του κοιλιακού τοιχώματος. Διευθύνει την Κλινική Laser Surgery, στην οποία μπορείτε να πραγματοποιήσετε πολλές απαραίτητες εξετάσεις. Εάν επιθυμείτε να μάθετε περισσότερα για την περίσφιξη κήλης, μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί του.